Φιλιππούπολη

Ρωμαϊκό θέατρο Φιλιππούπολης

Η Φιλιππούπολη ή Πλόβντιβ (βουλγαρικά: Пловдив, τουρκικά: Filibe) είναι πόλη της Βουλγαρίας και πρωτεύουσα της αντίστοιχης Περιφέρειας (βουλγαρικά: Пловдивска Област). Έχει πληθυσμό 376.785 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή της 15ης Σεπτεμβρίου του 2004 και είναι η δεύτερη πολυπληθέστερη πόλη της χώρας, μετά την πρωτεύουσα Σόφια.

Η πόλη είναι χτισμένη στις δύο όχθες του ποταμού Μαρίτσα (π. Έβρος) και συνδέεται με αυτοκινητόδρομο ταχείας κυκλοφορίας (127 χιλιομέτρων) με τη Σόφια. Ο πληθυσμός της είναι κατεξοχήν Βουλγαρικός αλλά ζουν και μειονοτικοί πληθυσμοί Τσιγγάνων,Έλληνες, Τούρκων, Εβραίων και Αρμενίων.

Η Φιλιππούπολη έχει αδελφοποιηθεί με την Θεσσαλονίκη καθώς και με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις.[1]

Πολιτισμός

Στη Φιλιππούπολη στις αρχές Νοεμβρίου 1873 έδινε παραστάσεις ο ελληνικός θίασος «Ορφέας» του Κ. Πετρίδη «υπό την προστασίαν του συλλόγου Φιλομούσων». Παίχθηκαν τότε με μεγάλη επιτυχία τα έργα «Μερόπη» και «Ο αρχιληστής Ροβέρτος» καθώς και οι κωμωδίες «Οι τρεις δεκανείς» και τα «Δύο αγάλματα».

Η «Μερόπη» ήταν τραγωδία του Δ. Βερναρδάκη. Σε μια ανυπόγραφη παρουσίαση του έργου αυτού στην «Παλιγγενεσία» των Αθηνών[3] το 1866, αναφέρεται μεταξύ άλλων: «…ως άνδρες βλέπομεν εις το θέατρον τραγωδίας ως την Μερόπην, εν ή φέρονται προ των οφθαλμών σκηναί ζωγραφίζουσαι τους εθνικούς πόθους, αδύνατον δε η ψυχή μας να μην επιστραφή εις εαυτήν και να μην αισθανθή το μέγεθος του καθήκοντος, ό έχομεν προς αλλήλους οι ελεύθεροι προς τους δούλους».

Η «Βαβυλωνία» θεατρικό έργο με υπόθεση την νεοελληνική ασυνεννοησία εξαιτίας των διαφορετικών τοπικών διαλέκτων έκανε την πρώτη έκδοσή της στο Ναύπλιο το 1836.

Το 1862 σημειώθηκε στο Ναύπλιο, μια αποτυχημένη εξέγερση αξιωματικών της φρουράς, κατά του οθωνικού καθεστώτος. Τότε ο Γ. Δ. Κανακάρης, υποπρόξενος στη Φιλιππούπολη αποφάσισε να γλεντήσει για την καταστολή της εξέγερσης. Από αυτήν αναφορά πληροφορούμεθα ότι δίνονταν και θεατρικές παραστάσεις σε ιδιωτικούς χώρους αλλά και ότι υπήρχε δυνατότητα να ακούν οι Φιλιππουπολίτες κλασσική μουσική. Σε αναφορά του προς το υπουργείο Εξωτερικών γραμμένη στις 20 Φεβρουαρίου αναφέρει:

«Καθήκον μου εθεώρησα να εορτάσω την χαροποιόν ταύτην αγγελίαν, διό και ιδίαις δαπάναις, έδωσα ιδιωτικήν όλως, εσπερινήν συναναστροφήν εν τη οικία μου την παρελθούσαν τελευταίαν Κυριακήν των Απόκρεω 18 ισταμένου μηνός εις την οποίαν προ του χορού παρεστάθη μικρά κωμωδία».

Στο γλέντι του Κανακάρη παρέστη ο διοικητής της πόλης και ο πρόξενος της Αυστρίας, ενώ δεν ανταποκρίθηκαν στην πρόσκληση οι πρόξενοι της Αγγλίας και της Ρωσίας.

Επιπλέον ο επίσκοπος της Δυτικής Εκκλησίας Ανδρέας Καννόβας, όταν πληροφορήθηκε το σκοπό της διασκέδασης που οργάνωσε ο Κανακάρης, έστειλε ορχήστρα 12 οργάνων, υπό τη διεύθυνση καθολικών ιερέων, για να παίξει μουσική. «Και ούτω- καταλήγει ο Κανακάρης- εγένετο εορτή τοιαύτη οίαν ουδέποτε άλλοτε είδεν η Φιλιππούπολις».

Στη Φιλιππούπολη εξάλλου, το 1875 με πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Νεόφυτου, κάθε Τρίτη γινόταν συγκεντρώσεις στις οποίες συνέρεε μεγάλο πλήθος «μεταξύ του οποίου δέον να μνημονεύσω προς τιμήν αυτού, ότι διακρίνεται το ωραίον φύλον» όπως αναφέρει ο χρονογράφος της εποχής εκείνης. Τις διαλέξεις για ποικίλα θέματα, έκαναν οι γιατροί Αντωνιάδης, Βλάδος και Βινθύλος. ο σχολάρχης Σκορδέλης και ο δάσκαλος Αγίας Παρασκευής Θωμάς.

To 1880 ένας θίασος με την επωνυμία «Θέσπις»[2] έδωσε στη Φιλιππούπολη 25 παραστάσεις, στο θέατρο «Απόλλων» της πόλης. Τον επόμενο χρόνο ένας ακόμη θίασος με την ίδια επωνυμία «Θέσπις» έδωσε παραστάσεις, από τον Σεπτέμβριο έως τον Δεκέμβριο του 1881 υπό την διεύθυνση του ηθοποιού Βασίλειο Ανδρονόπουλου, χρησιμοποιώντας την αίθουσα του θεάτρου «Διεθνές». Τα έργα που ανέβαζαν οι θίασοι αυτοί ήταν του Σαίξπηρ, του Μολιέρου, του Γκολντόνι και διάφορα κωμειδύλλια, που ήταν τότε στη μόδα.

Αργότερα το 1889 στη Φιλιππούπολη έδωσε παραστάσεις ο θίασος Σφήκα με πρωταγωνίστρια την μεγάλη ηθοποιό Ευαγγελία Παρασκευοπούλου. Όταν μάλιστα ο θίασος έπαιξε τη «Γαλάτεια» του Βασιλειάδη, παρέστη ο βούλγαρος ηγεμόνας Φερδινάνδος.[3].

Τον ίδιο χρόνο στο θέατρο «Λουξεμβούργο» έδωσε παραστάσεις ο θίασος του Κ. Πέρβελη με το έργο του Κλέωνος Ραγκαβή «Η δούκισσα των Αθηνών» (10 Απριλίου 1889).

Αργότερα έπαιξαν στη Φιλιππούπολη και διάφοροι άλλοι ελληνικοί θίασοι, όπως στα τέλη 1895, όταν έφτασε εκεί από το Παρίσι ο Ελληνικός Δραματικός Θίασος της Αικατερίνης Βερώνη, που έπαιξε τη «Φαύστα» του Δ. Βερναρδάκη, τη «Γκόλφω» του Περεσιάδη, τη «Γαλάτεια», την «Πριγκίπισσα της Βαγδάτης» και άλλα έργα.

Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης

___________________________

[1] Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
[2] ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ «Επτά Ημέρες» 7 Σεπτεμβρίου 2003.
[3] «Νέα Εφημερίδα» 9-3-1889

Α Ρ Θ Ρ Α - Τ Η Σ - Ι Δ Ι Α Σ - Κ Α Τ Η Γ Ο Ρ Ι Α Σ :
  1. Περιοχή Καλλίπολης
    Αυθεντική Καταγραφή προσφύγων από την περιοχή της Καλλίπολης [cfdb-datatable form="Καταγραφή Καλλίπολης" header="true
  2. Ο Γαρδάς (σημερινή ονομασία Kavakli)
    Ο Γαρδάς (στο στρατιωτικό χάρτη σημειώνεται Γαρδάν) ήταν το χωριό των σταφυλιών, των πεπονιών και των ορτυκιών. Βρίσκεται 7 χλμ. νοτιοδυτικά του Τσεκμετζέ (Άθυρα). Από την Κωνσταντινούπολη απέχει 35 χλμ. και από το πλησιέστερο χωριό, την Αρσού, 3 χλμ.. Ο δρόμος από το Γαρδά προς τον Τσεκμετζέ περνούσε μέσα από την Αρσού. Η θάλασσα βρίσκεται κοντά στο Γαρδά, στα 2 χλμ., όμως δε φαίνεται από το χωριό, γιατί μεσολαβεί ένας λόφος κατάφυτος από πεύκα και οπωροφόρα δένδρα.
  3. Τα Άθυρα της Ανατολικής Θράκης (μέρος 1)
    Η κωμόπολη Άθυρα της Ανατολικής Θράκης (τουρκικά Μπουγιούκ Τσεκμετζέ = Μεγάλο συρτάρι) βρίσκεται πάνω στη στενή λωρίδα ξηράς, ανάμεσα στη λίμνη Αθύρα και τον κόλπο Αθύρα, στα βόρεια παράλια της Προποντίδας θάλασσας, 38 χλμ δυτικά της Κωνσταντινούπολης. Μια φυσική διώρυγα (άνοιγμα, χαράδρα), που δημιούργησαν τα νερά κυλώντας προς τη θάλασσα...
  4. Σαράντα Εκκλησιές
    Το Φεβρουάριο 1873, το Φιλεκπαιδευτικό Σωματείο των Σαράντα Εκκλησιών «Ελπίς» οργάνωσε θεατρική παράσταση με το δράμα «Ο Εξόριστος Μνηστήρ» και την κωμωδία «Η Κόρη του Παντοπώλου». Η «Ελπίς» είχε ιδρυθεί δύο χρόνια νωρίτερα. Η μονόπρακτη κωμωδία «Η Κόρη του Παντοπώλου» είχε γραφεί στη δημοτική, από τον Αγγ. Βλάχο, λόγιο και νομομαθή, ο οποίος εισήλθε στο Υπουργείο των Εξωτερικών το 1858 και διαδοχικά έγινε πρεσβευτής, βουλευτής και υπουργός.
  5. Φιλιππούπολη
    Η Φιλιππούπολη ή Πλόβντιβ (βουλγαρικά: Пловдив, τουρκικά: Filibe) είναι πόλη της Βουλγαρίας και πρωτεύουσα της αντίστοιχης Περιφέρειας (βουλγαρικά: Пловдивска Област). Έχει πληθυσμό 376.785 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή της 15ης Σεπτεμβρίου του 2004 και είναι η δεύτερη πολυπληθέστερη πόλη της χώρας, μετά την πρωτεύουσα Σόφια.

Author: Μνήμες