Σμύρνη – Ιωνικό Πανεπιστήμιο

Ιωνικό Πανεπιστήμιο Σμύρνης

Επρόκειτο περί ενός οράματος- προσπάθειας του Ελ. Βενιζέλου, ο οποίος ανέθεσε τον σχεδιασμό μα και την υλοποίησή του στον καθηγητή του Πανεπιστημίου Γοτίγγης Κ. Καραθεοδωρή και τον καθηγητή της Μικροβιολογίας του Πανεπιστήμιου Βερολίνου Γ. Ιωακείμογλου.

Κατά την άποψη αμφοτέρων των συντελεστών το Πανεπιστήμιο:

  • θα μπορούσε όχι μόνο να συμβάλλει στην αλληλοκατανόηση των διαφόρων εθνικών κοινοτήτων αλλά και να αποδείξει «ότι η Ελλάς δεν πήγε στη Μικρά Ασία για να κατακτήσει άλλους λαούς αλλά για να τους μεταδώσει τον ανώτερο πολιτισμό της»…
  • πως το Ιωνικό Πανεπιστήμιο έπρεπε να είναι ο αντίποδας του Καποδιστριακού των Αθηνών, το οποίο ήταν στραμμένο προς την κλασσική αρχαιότητα…
  • έμβλημα του Ιδρύματος ήταν το Ex oriente lux «εξ ανατολών το φως» και επρόκειτο να λειτουργήσει με βάση ένα σύστημα που αντλούσε τόσο από το αγγλοσαξωνικό όσο και από το γερμανικό πρότυπο.

Στόχος του ιδρύματος: η ειρηνική συνύπαρξη των λαών της Ανατολής μέσω της παιδείας.

Μέχρι το 1922 είχαν ολοκληρωθεί οι κτιριακές του εγκαταστάσεις με κόστος 110.000 τουρκικών λιρών.  Περιλάμβανε 70 αίθουσες διαλέξεων, αμφιθέατρο, εργαστήρια, κτίριο Διοίκησης, κλπ

Λίγο πριν από την καταστροφή, το Πανεπιστήμιο ήταν έτοιμο να λειτουργήσει.

Ως προς τις εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό του, μπορούσε να συγκριθεί με τα μεγαλύτερα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια. Ήταν έτοιμο να ανοίξει τις πύλες του στους πρώτους φοιτητές όμως δεν πρόλαβε να λειτουργήσει γιατί ήρθε η καταστροφή.[1]

 

 

Σύμφωνα με το ιδρυτικό διάταγμα της αρμοστείας, το Ιωνικό Πανεπιστήμιο θα περιλάμβανε τέσσερις (4) σχολές:

  • Φυσικών και Τεχνικών Επιστημών.
  • Γεωπονικής.
  • Ανατολικής Εθνογραφίας και Γλωσσών.
  • Δημοσίας Διοίκησης.

Αλλά  και αρκετά τμήματα και παραρτήματα, ανάμεσα στα οποία ξεχώριζαν :

  • το Ινστιτούτο Υγιεινής, (τμήματα υγιεινής και βακτηριολογίας) με πλήρες εξοπλισμένο εργαστήριο,
  • το Πειραματικό Αγρόκτημα στο Τεπέκιοϊ, που λειτουργούσε ήδη από το 1920 για τη μελέτη της μηχανικής καλλιέργειας. (Το αγρόκτημα αυτό χρησιμοποιούσε αποκλειστικά μηχανικά άροτρα-τρακτέρ με αποτέλεσμα οι σπουδαστές που αποφοιτούσαν να συνιστούν στους γαιοκτήμονες τη χρήση των μηχανημάτων αυτών)
  • το Τμήμα Εμπορικών σπουδών,
  • η Σχολή εργολάβων Δημοσίων Εργων,
  • η Σχολή Ανωτάτης Μουσουλμανικής Εκπαίδευσης  και
  • η Βιβλιοθήκη.

Κωνσταντίνος Νίγδελης

____________________

[1] Ο Γ. Καραθεοδωρή κατά την αναχώρησή του από την Σμύρνη (8 Σεπτεμβρίου 1922, με το πλοίο «ΝΑΞΟΣ»), γεμάτος απογοήτευση, διέσωσε τα αρχεία του Πανεπιστημίου, τμήμα του εργαστηριακού εξοπλισμού και έναν σημαντικό αριθμό τόμων της βιβλιοθήκης.