Το ταντούρ στην Καππαδοκία

Το ταντούρ στην Καππαδοκία

Το ταντούρ στην Καππαδοκία

Το υλικό που υπάρχει σ’ αυτό το κείμενο αποτελεί μέρος του βιβλίου με τίτλο “ΣΗΜΑΝΤΡΑ” των Σωτήριο Κων. Σαπουντζή, Γεωλόγο – Εκπαιδευτικό και Ευανθία Φωτ. Ζουμπουρλή, Ερευνήτρια, Πτυχιούχος Κοινωνικής Διοίκησης Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης. Η συλλογή υλικού υποβλήθηκε το 2009 στο Κέντρο Έρεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών και βραβεύθηκε το 2010.

Απαραίτητο στοιχείο στο προσφυγόσπιτο κάθε καραμανλίδικης οικογένειας ήταν το ταντούρ. Σημείο συγκέντρωσης της οικογένειας. Η θερμάστρα του σπιτιού αλλά και ο φούρνος ταυτόχρονα. Μια συνήθεια που έφεραν οι πρόσφυγες απ’ την Καππαδοκία.

Για τα ταντούρια στα προσφυγόσπιτα μας έδωσε πληροφορίες η κ. Οσία Εδιάρογλου.

«Του εποικισμού είναι αυτά (τα προσφυγόσπιτα). Ανάλογα τα άτομα δίναν και τα δωμάτια. Μια οικογένεια αν είχε τρία παιδιά ή δύο παιδιά ή ένα γέρο, τους δίνανε πέντε δωμάτια.

Αν ήταν ένα αντρόγυνο και είχαν ένα παιδί τους δίνανε τρία δωμάτια. Αν ήτανε με δυο παιδιά τους δίνανε τέσσερα δωμάτια. Σάλα, κάμαρα και αποθήκη.

Όλοι είχαν ταντούρια. Ο κόσμος τα ‘καμνε …

Φέρναμε κόκκινο χώμα. Όπου είχε κόκκινο χώμα. Στα βουνά, στα βράχια (αναφέρεται στα υψώματα που υπάρχουν γύρω απ’ το χωριό) ή στο λάκκο απέναντι είχε. Φέρνανε, (απ’) όπου είχε καλό κόκκινο χώμα.

Και το βρέχαμε και ρίχναμε.., ψιλό άχυρο. Το κοσκινίζαμε κι έπεφτε ψιλό άχυρο. Ναι έτσι. Πολύ ψιλό. … και το ζυμώναμε και το φτιάναμε. Και από κείνο κάναμε τα ταντούρια. Πολύ μεγάλα ένα μέτρο κοντά. Τα παραχώναμε στη γης.

Στο πάτωμα ανοίγαμε λάκα. Κι αυτό ήταν ένα κώνικο έτσι, από κάτω φαρδύ κι από πάνω πιο στενό.

… ήταν δυο, τρία δάχτυλα χοντρό. Δυο δάχτυλα και δεν έσπανε ούτε ράιζε και ήτανε ζυμωμένο καλά.

Από πάνω παίρναμε μια πλάκα, πέτρα. Και τη σκεπάζαμε …

Τα ‘καμνε ο θείος μου ο Αποστόλης ο Μιστιλίδης. Και για να το κατεβάσεις εκεί μέσα, ε.. τέσσερες, πέντε άντροι να το δέσουν με σκοινιά. (ήταν) Βαρύ.

Ένα μέτρο έτσι είχε. Και το ‘παιρναν άντροι με τα’ αυτό και το κατέβαζαν κάτω στη γης. … και το γέμιζες (γύρω – γύρω με χώμα).

Και είχαν και μια τρύπα, από κει μέσα προς τα έξω έτσι λοξή και έβγαινε. Από κει έπαιρνε αέρα. Και όταν έσβηνε, εκείνο έδινε αέρα και δεν έσβηνε η φωτιά …

… είχε τρύπα.

Για τα ταντούρια στα προσφυγόσπιτα μας έδωσε πληροφορίες η κ. Οσία Εδιάρογλου.
Για τα ταντούρια στα προσφυγόσπιτα μας έδωσε πληροφορίες η κ. Οσία Εδιάρογλου.

(Φτιάχνουμε σχέδιο και η κυρία Οσία δείχνει τη θέση αυτού του αεραγωγού.)

Και εδώ στην τρύπα επάνω είχαμε ένα πανί… και το βουλώναμε, την τρύπα…

Άναβαν έξω τζάκι και το ρίχνανε μέσα (τα κάρβουνα) ή μέσα στο ταντούρι βάζανε δυο, τρία γιατμάδες. Τα κάναν, απ’ την κοπριά, τα κάναν αυτά. Κάτι σαν μπασναμάδες και τα βάζαν. Και είχε το ταντούρ μια τρύπα και ρίχναν το σπίρτο εκεί και λίγα σουσάμια ξερά, από κείνα τ’ αυτά, λίγα άχυρα βάζανε. Κι εκείνο έπιανε (φωτιά) κι ύστερα ρίχναν άχυρο.»

Μέχρι και σήμερα (2006) στο Όβατσικ της Καππαδοκίας οι κάτοικοι χρησιμοποιούν το ταντούρ με τον παραδοσιακό τρόπο. Στην εικ. 183 διακρίνεται μια περιοχή που στεγνώνουν τις σβουνιές (κοπριές) των ζώων.

εικόνα 183
εικόνα 183

«Αλλά το ταντούρ όμως μετά βάζανε φαητά. Και ήταν πολύ ωραίο φαητά εκεί μέσα.
Ύστερα ζυμώναμε εμείς στο ταντούρ. Δεν είχαμε φούρνους. Το ψήναμε στο ταντούρ το ψωμί… όλες
(οι γυναίκες) το ξέρανε, το ζύμωναν το ζυμάρι, όχι πολύ νερό, νερό, κανονικό, έβαζε ένα μανίκι από δω μέχρι να μην καεί το χέρι, και το ζυμάρι το ‘καμνε όπως κάνουν τις λαγάνες, έτσι στρογγυλό. Και το έκανε το χέρι της, έτσι, το βουτούσε λίγο στο νερό και έπαιρνε το ζυμάρι και το κολλούσε στο ταντούρι. Στα τοιχώματα.

Αλλά το ταντούρι όμως πιο μπροστά το είχαν ανάψει και ήταν ζεστό. Μέσα είχε λίγη φωτιά…εκείνο μόνο του (το ψωμί), όταν ήταν έτοιμο να γίνει, κοκκίνιζε. Το έβγαζαν από κει. Ξεκολλούσε και το ‘παιρναμ. Δεν έπεφτε μέσα στη φωτιά. Ήταν πάρα πολύ νόστιμο και πολύ ωραίο.»

Η κ. Οσία μας είπε ότι το ταντούρ ήταν και η εστία θέρμανσης του σπιτιού.

«Και στρώναμε κάτω και κοιμόμαστάνε. Όλοι. Στρώματα απ’ τη Μικρά Ασία φέρανε. Μάλλινα στρώματα. Κιλίμια, χαλιά. Και κάτι τρίχινα, από κατσίκια, κάναμε κιλίμια. Τα είχανε εκείνα πιο πρόχειρα.Τα υφαίναμε εμείς αυτά όλα. Ύφαινα κι εγώ κιλίμια. Τα ‘χω εδώ στο σπίτι μου.

Και χαλιά χειροποίητα, πάρα πολύ ωραία χαλιά. Και κουβέρτες φέρανε από κει. Και «μιντέρια». Αυτά τα μιντέρια, γύρω, γύρω απ’ το ταντούρ τα βάζανε. Πολύ ωραία.

Και τα βάζαν από δω, (από) τέσσερις μεριές …, γύρω, γύρω απ’ το ταντούρι, όσο έφτανε. Πάνω από ένα (1) μέτρο το φάρδος ήτανε. Όσο πιάνει αυτό το τετράγωνο. Σαν γύρω, γύρω απ’ το ταντούρι, να κάτσουμε εκεί. Καθόμασταν και είκοσι (20) άτομα γύρω, γύρω.

…αν ήταν το δωμάτιο μικρό μέχρι το τοίχο είχαν τα μιντέρια. Μέχρι τον τοίχο, πέρα για πέρα. Και γύρω, γύρω κάμναμε μαξιλάρια. Τα μαξιλάρια τα κάναμε από τσουβάλι. Τα μικραίναμε. Το μάκρος ήταν ένα (1) μέτρο και το ύψος ήτανε τριάντα (30) – σαράντα (40) πόντους. Και τα βάζαμε σίκαλη, για να στέκεται ντούρικο το «νταγιαμά». Νταγιαμάδες τα λέγαμε αυτά.

Ναι, για να μη λυγάει. Και ακουμπούσαμε εκεί. Από τσουβάλια και … παίρναμε μια μεγάλη βελόνα που ράβανε τα τσουβάλι και αυτά τα τσουβάλια, νταγιαμάδες, τα ράβαμε μεσ’ τη μέση, τα περνούσαμε κλωστή σπάγκο, για να είναι ντούρικα. Κι από κει επάνω περνούσαμε άλλο ύφασμα. Να είναι πιο καλό.

Και καθόμασταν. Όλοι οι συγγενείς μαζευόμασταν και λέγαμε ιστορίες.

Και τα ποδάρια στο ταντούρι και ‘μεις γύρω, γύρω καθόμασταν. Και κάναμε στραγάλια με ρεβίθια. Και καθόμασταν γύρω, γύρω.

… αυτό το ταντούρ που λες, όπου ήθελες το ‘καμνες. Αν ήθελες το ‘καμνες, αν ήταν μπροστά η σάλα, κάμαρα … Είχε πάρα πολύ κάπνα, … έβγαινε στον αέρα.»

Στο παράρτημα, εικ. 101 και 102, βλέπουμε το τελευταίο ταντούρ των Σημάντρων τη μέρα που κατεδαφιζόταν ο οικίσκος 6 (ΔΕΧΑΤΕΓΚΕ).

εικόνα 101
εικόνα 101

εικόνα 102υλικό από το αρχείο
Σωτήριος Κων. Σαπουντζή και
Ευανθίας Φωτ. Ζουμπουρλή


Α Ρ Θ Ρ Α - Τ Η Σ - Ι Δ Ι Α Σ - Κ Α Τ Η Γ Ο Ρ Ι Α Σ :
  1. Τα ελληνικά της Καππαδοκίας
    Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, οι διάφορες εθνικές ομάδες που κατοικούσαν στο εσωτερικό της Μικράς Ασίας άρχισαν σταδιακά και χρόνο με τον χρόνο να χάνουν τη γλώσσα τους και να μιλάνε τη γλώσσα που είχε το υψηλότερο κύρος στον χώρο αυτό, την τουρκική.
  2. Ζιντζίντερε - Κοινότητες
    Κοινότητες της περιοχής Καισάρεια Παλαιές ονομασίες: Μάζακα… Ευσέβεια. Επρόκειτο περί μιας μεγάλης πόλεως, έδρα μητροπόλεως, αλλά με λίγες χριστιανικές οικογένειες.   Αγιρνάς Παλαιό όνομα: Αναργυράσιος.[1] Τουρκόφωνο χωριό,  με 200-250 περίπου σπίτια από τα οποία τα 150 ανήκαν σε χριστιανικές οικογένειες.  Βρίσκεται ΒΑ της Καισάρειας δίπλα στην κοινότητα Σκόπη. Διατηρούσε δημοτικό σχολείο και εκκλησία στο όνομα των αγίων Αναργύρων.
  3. Ζιντζίντερε - το Χωριό
    Το Ζιντζίντερε της Καππαδοκίας Από το ομόνυμο βιβλίο του Κωνσταντίνου Νίγδελη Προλογικά Είναι βέβαιο πως εκείνο που γνωρίζουμε είναι το ελάχιστο, ενώ εκείνο που αγνοούμε είναι το άπειρο… Γι’ αυτό, λοιπόν, καιρό τώρα, προσπαθούμε με τις μικρές δυνάμεις να φωτίσουμε τους δρόμους της γνώσης ή να της προσθέσουμε κάποιο λιθαράκι… ιδιαίτερα μάλιστα σε ότι αφορά τις αλησμόνητες προγονικές πατρίδες… από αυτές που έλκει η καταγωγή μας. Η ανάδειξη τόπων και ομάδων, μικρών νησίδων ελληνοχριστιανικού πολιτισμού, στην απεραντοσύνη της οθωμανικής αυτοκρατορίας. Που κατακτήθηκαν, ζήσανε με τους «άλλους» πάνω κάτω εννιακόσια χρόνια,  παρέμειναν οι ίδιοι με αναλλοίωτα τα θρησκευτικά μα και εθνικά τους φρονήματα.
  4. Περιοχή Καππαδοκίας
    Καταγραφή τελευταίων αυθεντικών καταχωρήσεων από την περιοχή της Καππαδοκίας. Παρακαλούμε τους αναγνώστες να παροτρύνουν κι άλλους συμπολίτες τους πρό
  5. Το Ζεύγμα
    Η αρχαία πόλη Ζεύγμα (σημαίνει πέρασμα) βρισκόταν στη νοτιοανατολική Τουρκία, 180 χιλιόμετρα ανατολικά των Αδάνων. Η περιοχή ανήκε στο βασίλειο των Σελευκιδών και για ένα διάστημα στο βασίλειο της Κομμαγηνής.
  6. Κλήδονας Β'
    Κυρίαρχο στοιχείο της εθιμικής πρακτικής, στο διάβα του χρόνου, σε όλες τις κοινότητες του χώρου, ήταν η δια της μαντικής εκπλήρωση – ικανοποίηση του από αιώνων επιθυμητού της ανθρώπινης υπάρξεως: της πρόβλεψης του μέλλοντος. Ιδιαίτερα μάλιστα του ασθενούς φύλου, που ναι μεν το «πίστευε- έβλεπε- επιδίωκε» αλλά ταυτόχρονα, κατά «βίος ανεόρταστος μακρά οδός απανδόχευτος», το θεωρούσε και ως μια ικανή διέξοδο από την πλήξη της καθημερινότητας.
  7. Κλήδονας Α'
    Σκοπός της παρούσης εργασίας είναι η μελέτη, καταγραφή και παρουσίαση της πανάρχαιας εθιμικής πρακτικής του ΚΛΗΔOΝΑ στον χώρο της καθ’ ημάς Ανατολής και ιδιαίτερα στην περιοχή της Καππαδοκίας, που τον ανιχνεύουμε και υπό την ονομασία βαρτουβάρια.
  8. Συνεδριο 24-25 Μαϊου
    Καππαδοκια - Χναρια ΕλληνοΧριστιανικου Πολιτισμου [vsw id="VQUpvVAOM9s" source="youtube" width="720" height="480" autoplay="yes"] Open publication - F
  9. Περιοχή Σεβάστειας
    Καταγραφή αυθεντικών μαρτυριών από την περιοχή Σεβάστειας (Sivas στα Τουρκικα) Ο κατάλογος εμφανίζεται αλφαβητικά ανάλογα με το όνομα της περιοχής της
  10. Λιμνά Καππαδοκίας
    Φωτογραφικό υλικό και χάρτης Λιμνών Καππαδοκίας που δείχνει σημαντικές περιοχές του χώρου.
  11. Τα Φλογητά Καππαδοκίας
    Τα Φλογητά βρίσκονται εντός της περιοχής του Μπουντάκ Οβασί του Βαγδαονικού οροπεδίου, δυτικά της Μαλακοπής, ανάμεσα στα χωριά Ανακού, Σύλλατα, Λίμναι, Τροχός, Ποταμιά, Δήλα, Νάξος, κ.α. Ήταν μια κοινότητα που διοικητικά υπαγότανε στο Μουτεσαριφλίκ (ι) της Νίγδης, μιας από τις οκτώ περιφέρειες της Καππαδοκίας, στο Καϊμακαμλίκ (ι) του Νεβ-Σεχίρ και στο μεγάλο Βαλελίκ (ι) του Ικονίου που σύμφωνα με τον Π. Κοντογιάννη το μέγεθός του «…ισούται σχεδόν προς την παλαιάν Ελλάδα ολόκληρον, ηυξημένην κατά το ήμισυ αυτής…»
  12. Οι μαχαλάδες στα Λιμνά Καππαδοκίας
    Ολόκληρα σόγια μένοντας στην ίδια γειτονιά και πολλαπλασιαζόμενα έδιδαν στην περιοχή – μαχαλά την ονομασία του επιθέτου τους π.χ. μαχαλάς Νιγδέλογλου, μαχαλάς Τογιάν… Φυσικά στο διάβα του χρόνου επεκράτησαν πολλαπλά κριτήρια ή και σκοπιμότητες συνδεόμενες με την αποκλειστικότητα της περιοχής, τα όριά της, τις αναπτυσσόμενες δυναμικές, τις διάφορες παραγωγές…
  13. Αγία Μακρίνα
    Έχουν γραφεί αρκετά και έχουν ειπωθεί περισσότερα για τα εκκλησιαστικά δρώμενα στην περιοχή της Καππαδοκίας. Αλήθειες μα και υπερβολές στηριγμένες στα «τοπικά» και την ιδιοσυγκρασία του ντόπιου στοιχείου που με αυτόν τον τρόπο ή καλύτερα με τέτοιους τρόπους πρόβαλε τα δικά του, που ήταν «σπουδαιότερα και καλύτερα». Ανθρώπινη αδυναμία; Ίσως. Προτέρημα της φυλής μας; Μπορεί
  14. Σινασός Καππαδοκίας
    Η Σινασός βρίσκεται σε μια πανέμορφη τοποθεσία στην καρδιά της Καππαδοκίας, στην κεντρική Μικρά Ασία. Απέχει 360 περίπου χλμ. νοτιοανατολικά από την Άγκυρα, και 50 περίπου χλμ. νοτιοδυτικά από την Καισάρεια. Το έδαφος της Καππαδοκίας προέρχεται από ηφαιστειακή λάβα του ανενεργού πλέον ηφαιστείου Αργαίον όρος. Η περιοχή είναι γεμάτη με κωνόλιθους διαφόρων σχημάτων που λαξεύτηκαν στη διάρκεια των αιώνων από τον χρόνο, τις καιρικές συνθήκες αλλά και τους ανθρώπους. Κατοικίες, σκήτες, μοναστικά κέντρα, σκαλιστές στα βράχια εκκλησίες με σημαντικές αγιογραφίες...
  15. Χαμιντιέ
    Να θυσιάζονται πολύτιμα αγιοκέρια του παγκόσμιου ναού της φύσης για χάρη μιας κοινότητας κάπου εκεί, στην απεραντοσύνη των εκτάσεων της Μικράς Ασίας…Για ένα μικρό, πολύ μικρό οικισμό, κοινότητα…μια από τις τόσες και τόσες και δεν ήτανε και λίγες, πάνω κάτω τρεις χιλιάδες, διασπαρμένες στην απεραντοσύνη της Οθωμανικής αυτοκρατορίας… Και όταν, μάλιστα, δεν υπάρχουν στα σπλάχνα της παλαιά ευρήματα μιας άλλης εποχής…όταν δεν υπήρξε ποτέ σπουδαίο κέντρο, όταν από εκεί δεν ξεπήδησαν εξαιρετικές προσωπικότητες…
  16. Χαλβάντερε
    ....Η του Χαλβαδερέ χωρίου νοτιοδυτικώς της Καρβάλης εις απόστασιν 6 περίπου ωρών τουρκόφωνας αριθμούσα περί τας 50 οικογενείας γεωργικάς ημετέρας εστερημένας δυστυχώς παντός αισθήματος ανθρωπίνου εις κατάστασιν κτηνώδη κυριολεκτικώς παρ’ ισαρίθμοις μωαμεθανικαίς. Συνετηρείτο δημοδιδάσκαλος συνδρομή σημαινόντων Καρβαλιωτών... Γενικόν Βασιλικόν Προξενείον - Προς το επί των Εξωτερικών Βασιλικόν Υπουργείον
  17. Αγιομακρυνιώτικα
    Στην ιστορική πατρίδα , την Αξό της Καππαδοκίας το πανηγύρι της Αγίας Μακρίνας , αποτελούσε σημείο αναφοράς για όλους τους Καππαδόκες. Πλήθος κόσμου συνέρρεε, για να προσκυνήσει το άγιο λείψανο της , που βρίσκονταν σε ξεχωριστό ναύδριο ,δίπλα στο ναό και να διασκεδάσουν με τους < < μεγάλους χορούς >> στον αύλιο χώρο του ναού. Χιλιάδες ευλαβείς προσκυνητές όχι μονάχα από τις γύρω κοντινές κοινότητες (Λιμνά, Μιστί , Τροχό, Τσαρικλί , κτλ ) αλλά και από τα ποιο απόμακρα ελληνικά χωριά , ακόμα και Οθωμανοί, επιδίωκαν εκείνες τις μέρες να βρίσκονται στην Αξό.
  18. Το έθιμο Γιολούχ στο Μιτσί της Καππαδοκίας
    Στο Μιστί, την Αξό, το Τσαρικλί τα Λιμνά, και στην ευρύτερη περιοχή της Καππαδοκίας υπήρχε το έθιμο του Γιολούχ . Ένα έθιμο που γινόταν με τρόπο απαρέγκλιτα τελετουργικό διατηρώντας την συνήθεια ο πατέρας του γαμπρού να δίνει μπαχτσίσι ( 2 με 3 λίρες, διάφορα οικόσιτα ζώα ) για να επισφραγίσει το αρραβώνα του γιού του με την κόρη. Εφόσον λοιπόν κατάληγαν στο οριστικό μπαχτσίσι , το οποίο ονομαζόταν Γιολούχ γινόταν γλέντι ανάμεσα στα σόγια των νέων.Οι δυο νέοι πλέον θεωρούνταν ...
  19. Το ταντούρ στην Καππαδοκία
    Απαραίτητο στοιχείο στο προσφυγόσπιτο κάθε καραμανλίδικης οικογένειας ήταν το ταντούρ. Σημείο συγκέντρωσης της οικογένειας. Η θερμάστρα του σπιτιού αλλά και ο φούρνος ταυτόχρονα. Μια συνήθεια που έφεραν οι πρόσφυγες απ’ την Καππαδοκία. Για τα ταντούρια στα προσφυγόσπιτα μας έδωσε πληροφορίες η κ. Οσία Εδιάρογλου.
  20. Απλά και Πληροφοριακά
    Μερικές πληροφορίες λοιπόν για το μετρικό σύστημα της περιοχής, αλλά και μερικές ενδεικτικές τιμές, όπως τις βρήκαμε από καταγραφές στην προαναφερομένη βιβλιογραφία του χώρου… Να σημειώσουμε πως για το ίδιο πράγμα υπάρχει μια ποικιλία ονομάτων, κάτι που είναι αρκούντως γνωστό, μιας και στην περιοχή υπήρχαν τέσσερα γλωσσικά συστήματα με αρκετές παραλλαγές.
  21. Κληρονομικό δίκαιο
    Πρόκειται για το σύνολο των κανόνων δικαίου που ρυθμίζουν την κληρονομική διαδοχή. Έτσι, σύμφωνα με το άρθρο 1710 του αναθεωρηθέντος Α.Κ., «κατά το θάνατο του προσώπου η περιουσία του ως σύνολο(κληρονομιά) περιέρχεται από το νόμο ή από διαθήκη σε ένα ή περισσότερα πρόσωπα (κληρονόμοι)….»
  22. Ωφέλιμα και χρήσιμα
    Η γιαγά Δευτερίνα, ο Θεός να τη συχωρνά, πάντοτε μας προέτρεπε να τρώμε χόρτα, πολλά μάλιστα, γιατί «είναι του Θεού και κάνουν καλό…». Το γιατί μάλλον δεν το ήξερε, έτσι είχε ακούσει και έτσι έλεγε. Το ίδιο και η θεία μου η Δέσποινα. Αυτή μάλιστα επέμενε πως τα σκόρδα είναι ένα κι ένα για γερό οργανισμό, «σκοτώνουν» μάλιστα το κακό. Ιδιαίτερα το τελευταίο δεν το γνωρίζω, πάντως εκείνο που ξέρω είναι πως κάποτε θέλοντας να αναζωογονηθώ κατά τις προτροπές της, μάλλον ανέδυα οσμές απωθητικές, έστω και μετά από ένα καλό πλύσιμο των οδόντων.
  23. Με μια πρώτη ματιά στη χώρα των αντιθέσεων
    Όσο και αν φαίνεται αρκούντως παράξενο η Καππαδοκία ήταν η χώρα των μεγάλων αντιθέσεων ακόμα και στα περί την ιατρική θέματα. Από το ένα σημείο ίσαμε το άλλο. Με φωτεινά παραδείγματα, πρότυπα μίμησης, αλλά και περιπτώσεις που προκαλούσαν θυμηδία έως και θλίψη περισσή.
  24. Ιατρική, θρησκεία και μουσουλμανικό στοιχείο
    Ένα πραγματικά από τα πλέον ενδιαφέροντα πεδία έρευνας τούτης της μελέτης είναι και η ιατρική σε σχέση με τη θρησκευτικότητα του μουσουλμανικού κόσμου. Ενός κόσμου που συνοικούσε για χρόνια πολλά με το αντίστοιχο χριστιανικό, μέσα σ’ ένα περίεργο πλέγμα σχέσεων διαμορφωμένο στο διάβα του χρόνου. Με όλους τους ερευνητές μάλιστα να συμφωνούν.
  25. Ιατρική και θρησκεία… β'
    Στην κατ’ επανάληψη σχολιαζόμενη σύνδεση-ανάμειξη της θρησκείας με την ιατρική υπήρχε (ει) επιπλέον κάτι ακόμα χαρακτηριστικότερο και ίσως επιεικώς υπερβολικό. Η ταυτοποίηση κάποιων αγίων με τη θεραπεία συγκεκριμένων παθήσεων,[1]συχνά μάλιστα με αλληλοεπικαλύψεις. Απότοκα φυσικά μιας κατανοητής θρησκοληψίας, τουλάχιστον για εκείνη την εποχή. Σε μια στενή σχέση μεταξύ θρησκείας και ιατρικής που η έναρξή της άρχιζε από τα πολύ παλιά. Όπου στη μακριά του διαδρομή το ανθρώπινο γένος ανέθετε στο αυτό άτομο την ιατρική, παράλληλα με την πνευματική εξουσία…
  26. Ιατρική και θρησκεία... α'
    Είναι γεγονός πως έχουν γραφεί πολλά, μα έχουν ειπωθεί περισσότερα. Για την επίδραση της θρησκείας στα ιατρικά δρώμενα με τους εκπροσώπους της ή και για να είμαστε δικαιότεροι, για τις διάφορες καταλυτικές παρεμβάσεις σε τέτοια ζητήματα στο διάβα του χρόνου. Στη διαμορφωθείσα κατάσταση, το εθιμικό ιατρικό δίκαιο, τις απαγορεύσεις, και τα πρέπει…
  27. Οι υπόγειες πολιτείες
    Η Καππαδοκία είναι μια θαυμάσια χώρα, αλλά αυτό που την κάνει ξεχωριστή είναι οι αμέτρητες σκοτεινές και σιωπηλές υπόγειες πολιτείες της… Το πότε ακριβώς έγιναν είναι αδύνατον να ειπωθεί. Εκείνο που γνωρίζουμε είναι πως η ανθρώπινη παρέμβαση άρχισε από παλιά και συνεχίστηκε μέχρι και τα τελευταία χρόνια.
    GDE Error: Requested URL is invalid

Author: stavros