Καβακλί

Σαράντα χιλιόμετρα βόρεια της Αδριανουπόλεως στις ΒΑ πλαγιές του ορεινού όγκου «Σακάρ Πλάνινα» βρισκόταν το Καβακλί το σημερινό Τοπόλοβγκραντ που υπάγονταν στη Μητρόπολη Φιλιππουπόλεως. Το Καβακλί γνώρισε πληθυσμιακή αύξηση στα τέλη του 18ου αιώνα και στις αρχές του 19ου αιώνα με τον ερχομό Ηπειρωτών. Κατά τη διάρκεια του αυτονομιακού καθεστώτος της Ανατολικής Ρουμελίας (1878-1885) το Καβακλί αποτελούσε ελληνικό δήμο διοικούμενο από Έλληνες και μετά το 1885 μόνο ο δήμαρχος και τα μέλη του δημοτικού συμβουλίου παρέμειναν Έλληνες ενώ ο έπαρχος και οι άλλες διοικητικές αρχές ήταν Βούλγαροι. Στα τέλη του 19ου αιώνα ο ελληνικός πληθυσμός κυμαίνονταν σε 5.000 ελληνικές οικογένειες μαζί με τα περίχωρα Πριν από το 1906 το Καβακλί είχε 5.000 ελληνικές οικογένειες. Η πόλη είχε τρεις μαχαλάδες, του Αϊ-Λια, της Παναγίας, και του Αγ. Γεωργίου με τις αντίστοιχες εκκλησίες της του Προφήτη Ηλία, της Παναγιάς και του Αγ. Γεωργίου καθώς και οι μονές της Αναλήψεως, του Αγ. Αθανασίου, του Αγ. Χριστοφόρου και του Αγ. Μάρκου. Οι κάτοικοι ασχολούνταν με την γεωργία, την αμπελουργία αλλά και την κτηνοτροφία. Υπήρχαν τρία λατομεία απ΄όπου εξορύσσοταν καλής ποιότητος λεπτόκοκο μάρμαρο που διοχετεύονταν σε όλη τη Βουλγαρία ενώ υπήρχαν πολλοί μαρμαρογλύπτες Το 1906 υπήρχε 1 Αστική Σχολή με 400 μαθητές και 8 δασκάλους. Η Αστική Σχολή αρκετά φημισμένη διέθετε ικανότατους διευθυντές όπως τον Κωνσταντίνο Περιστεράκη (1886-1887) Ιωαν. Αργυριάδη, Δημ. Λαζαρίδη, Χρ. Νικολαϊδη καθώς και άλλους δασκάλους . Συντηρούνταν με δαπάνες του ευεργέτη Χρ Παπάζογλου. Τελευταίος διευθυντής ήταν ο Φιλιππουπολίτης Γεώργιος Βαφέας ,απόφοιτος των Ζαριφείων Εκπαιδευτηρίων Στο Καβακλί υπήρχαν αρκετοί φιλεκπαιδευτικοί Σύλλογοι όπως ο «Φιλοπρόοδος Σύλλογος» και το «Φιλόπτωχον Σωματείον» το οποίο προσπαθούσε ν ανακουφίσει οικονομικά τις άπορες τάξεις . Ακόμα υπήρχε Αναγνωστήριο με παράρτημα ερασιτεχνών του θεάτρου Τον Ιούλιο του 1906 κατά των διωγμό από του Βούλγαρους το 85-90% εγκαταστάθηκαν στη Θεσσαλία και συγκεκριμένα: 1075 περίπου οικογένειες στο Νομό Λάρισας (200 οικογένειες στη Νίκαια (Νεμπεηλέρ), 170 οικογένειες στο Μεγάλο Χαλίτσι, 170 οικογένειες στην Κοιλάδα, 145 οικογένειες στη Νέα Φιλιππούπολη Λαρίσης, 140 οικογένειες στη Ν. Λεύκη, 120 οικογένειες στις Νέες Καρυές, 80 οικογένειες στο Ν. Μοναστήριο (Ακ-Σεράϊ) και 50 οικογένειες επαγγελματιών στην πόλη της Λάρισας., 340 περίπου οικογένειες στο Νομό Μαγνησίας και συγκεκριμένα: 180 οικογένειες στο Ριζόμυλο Βελεστίνου, 70 οικογένειες στην Ευξεινούπολη, 50 οικογένειες στον Αλμυρό Βόλου και 30-40 οικογένειες επαγγελματιών μέσα στον Βόλο, 325 περίπου οικογένειες στην περιοχή του Νομού Καρδίτσας και συγκεκριμένα 300 οικογένειες στην Ανάβρα (Τσασμά) και 25 οικογένειες στους Σοφάδες ενώ 170 περίπου οικογένειες στις Νέες Καρυές Δομοκού (Αλάφσκα). Παρέμειναν αρκετές οικογένειες, αλλά αντιμετωπίζοντας διωγμούς από τους Βούλγαρους ιδίως μετά το 1914, όταν έκλεισαν τα σχολεία και οι εκκλησίες από τους Βούλγαρους, αναγκάστηκαν να καταφύγουν το 1924-5 σε διάφορους συνοικισμούς της Μακεδονίας, στο Νέο Καβακλή της Κομοτηνής, στα Κουφάλια Γιαννιστών, στο Αιγίνιο, στο Κίτρος Πιερίας, στην Αλεξανδρούπολη και στη Θεσσαλονίκη. Σελ 223-224 ΒΑΚΑΛ 1990 Το 1924-25 με την ελληνοβουλγαρική συμφωνία περί εκούσιας ανταλλαγής πληθυσμών μεταξύ των δύο χωρών οι Καβακλιώτες εγκαταστάθηκαν στις περιοχές των Γιαννιτσών, της Βέροιας, της Πιερίας, της Κομοτηνής, της Δράμας, Σερρών και Θεσσαλονίκης και στον Βόρειο Έβρο. Πηγή: Εθνολογικό Μουσείο Θράκης

« Back to Glossary Index

Author: Μνήμες

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *